دوره جدید / شماره ۱۷ / شماره پیاپی ۱۷ / آذر ۱۳۹۱
۱۷

[هشت]

بايد به كار همه هنرمندان بها داد

گفت‌و‌گو با ويدا زعيم کارشناس هنر ايران در مؤسسه حراج «اُپرا»

 
{ شناسه مقاله: 2430 }   { موضوع: هنر }   { بازدید: ۱۲۴۵ }

شماره ۱۷، آذر ۱۳۹۱

امسال هتل «ريتز کارلتون» در مجموعه DIFC دوبی، ميزبان اولين حراج خاورميانه‌ي اپرا گالري بود. ويدا زعيم کارشناس هنر ايران به همراه لیلا وارسته کارشناسان ایرانی این حراج بودند. زعیم، هفت سال است در زمينه مارکت هنر ايران فعاليت دارد. گفت‌و‌گويمان را با او مي‌خوانيد.

منطقه خاورميانه چند سال است ميزبان حراج‌هاي مختلفي شده. شما چه ويژگي‌هاي محتوايي يا فرمي را در نظر داشتند براي اينكه يك حراج به حراج‌هاي موجود اضافه کنيد؟

مي‌خواستيم مجموعه‌داران ديگر را جذب كنيم و بدانيم در كنار حراج‌هاي ديگر تا چه اندازه مي‌توانيم در اين زمينه موفق باشيم و آيا بيشتر ايراني‌ها جذب اين كار مي‌شوند يا خارجي‌ها؟ از ميان مجموعه‌داران ايراني، سه تن از آنها ساکن كشورهاي عربي؛ دو تن ساکن ايران و دو تن ديگر هم از نيويورك آمده بودند. در اين حراج، 22 درصد آثار را فرانسوي‌ها خريدند. همچنين 20 درصد ديگر از خريداران، جُزء مجموعه‌داران بين‌المللي بودند.

در كاتالوگ «اپرا» شاهد دسته‌بندي هنر به ايراني و عرب و ترک نبوديم. اين كار از يك طرف گام مثبتي بود و از طرف ديگر يك ريسك محسوب مي‌شد. چون در يك طرف كاتالوگ، كاري از کيس وان دونگن ديديم كه ماركت‌ بالايي دارد و گران‌ترين اثر همين حراج متعلق به او بود. به نظرتان اين كار ريسك خطرناكي نبود؟

شايد، اما اگر كسي به هدفش عقيده داشته باشد اين ريسك را مي‌كند. حراج متأسفانه هميشه با نام قمار همراه بوده. همان‌قدر كه مي‌‌تواند كار را درست كند مي‌تواند مشكل‌ساز هم باشد. به نظرم بايد بالاخره در جايي هنر ايران جايگاه خودش را پيدا كند اما آنقدر به كارمان مطمئن بوديم كه اين كار را انجام داديم.

شما تلاش زيادي در معرفي هنرمندان ايراني داشته‌ايد. اينكه كارهاي ايراني‌ها كنار كارهاي ديگران قرار گيرد يك شبه به ذهن شما رسيد يا برنامه‌ريزي قبلي بود ؟

حاصل يك برنامه‌‌ريزي كوتاه‌مدت بود؛ چون هميشه عواملي هست كه باعث مي‌شود با عجله تصميم گرفته شود. اما به نظرم اين تصميم در درازمدت گام خوبي خواهد بود تا ببينيم وقتي هنر ايران از مكان خودش بيرون بيايد آيا باز هم افراد ديگر را جذب مي‌كند يا نه؟ به ما ثابت شد بله، امكان دارد. تا پيش از اين آثار ايراني معمولاً در کنار هنر عرب، ترک و هند ارايه مي‌شدند؛ اين بار سعي کرديم با قرار دادن نمونه‌هاي مهمي از هنر مدرن اروپا و هنر معاصر در کنار هنر ايران، مجموعه‌داران بين‌المللي را با گوشه‌هايي از هنر امروز ايران آشنا کنيم. ما بر خلاف روال مرسوم حراج‌هاي منطقه، هنر ايران را صرفاً در کنار هنر عرب و ترک قرار نداديم. در واقع مي‌خواستيم مجموعه‌داران بيشتري را به هنر ايران جذب کنيم.

در دوره‌هاي اول حراج كريستيز در خاورميانه شماري اثر از هنرمندان مطرح غرب ارائه شده بود. اما به تدريج، اين حراج روي كارهاي عرب، ايران و ترك متمرکز شد. آيا حراج اپرا هم به همان سمت خواهد رفت يا قرار است برنامه‌هاي مختص خودش را اجرا کند؟

هنوز تصميمي در اين باره گرفته نشده است. اما بستگي دارد اين اتفاق كجا بيفتد. فكر مي‌كنم شايد يك دليلش اين باشد كه در گذشته مي‌خواستند بدانند هنر ايران چه جايگاهي در منطقه دارد. به مروز که تعداد هنرمندان متقاضي شرکت در حراج زياد شد، تقسيم‌بندي «ايراني، عرب و ترک» صورت گرفت، اما به ما ثابت شد مي‌توانيم غير از منطقه خودمان در كنار ديگران هم عرض‌اندام کنيم.

نقطه قوت حراج اپرا اين بود كه هنرمندان فراموش‌شده‌ براي اولين بار در آن شركت كردند. آيا اين كار استمرار دارد؟

بله، مطمئناً هنرمنداني كه خيلي ديده نمي‌شوند حتماً خواهند بود. حتي كساني كه از يادها رفته‌اند. معتقدم باید به کار همه هنرمندان بها داد.

در مورد قيمت‌گذاري حراج اخير در دوبي هم صحبت مي‌كنيد؟

قيمت‌گذاري ما مربوط به زماني بود كه قيمت دلار هنوز خيلي بالا نرفته بود. شش ماه قبل، مي‌خواستيم قيمت‌هاي ما با قيمت‌هاي داخل ايران هماهنگ باشد. متأسفانه با توجه به افزايش قيمت دلار خيلي از خريداران ايراني را كه فكر مي‌‌‌كرديم خريد كنند، از دست داديم. البته هنرمنداني هستند كه هميشه كارشان با دلار به فروش مي‌رود و ما نمي‌توانيم كاري انجام دهيم.

برنامه‌تان براي آينده چيست؟

ما در صدد هستيم سال آينده دومين حراج اپرا را در دوبي برگزار کنيم. حراج اپرا مطمئناً ادامه خواهد داشت، اما در حال حاضر نمي‌توانم زمان دقيق حراج بعدي را مشخص كنم.

تبلیغات

 

 

مرتبط در این شماره

تئاتر امروز ایران

بر این «هالو»‌40 سال عمرگذشته است

جشن نامه

اين زمان‌نوردي را آيا معنا و جادويي است؟

یک دانشکده هنری

براي اهالي فردا

دلسوزِ فرهنگِ اين سرزمين

پژوهشگر ِ سربه پايين

هنرمندي بدونِ ادا و اطوار

تنها چيزي که به دادش رسيد نقاشي بود

جانِ شيفته

در ِباغ سبز

موسيقي ايران

بر شانه غول

از همکاري با همايون راضي‌ام

به اندازه کافی جسارت دارم

رابطه اقبال و ابتذال

خوشبختيم که دو شجريان داريم

آواز ايراني در بستر تغييرات*

حکايت آن دلنشين لالايي

اخلاق‌مدار و حرفه‌اي

خاطره شیرین یک همکاری

نمايش ايراني

خاطره شاد از پایین شهر

آقای تمام عیار

افتاده‌حالي‌اش تمامي ندارد

آينه تمام‌قد گرفتاري‌هاي مردم

طهران شما و تهران ما

هنر امروز

وال استريتِ هنر خاورميانه

شانلِ شماره پنج

در نکوهش فضاي واسطه‌گري حاکم بر حراج‌ها

خاندان مديچي؛ الگويي براي مجموعه‌داران ما

وضع اعراب و ايراني‌ها بهتر از ترک‌ها بود

تي‌شرت شيخ محمد را ۲۰۰ هزار دلار فروختند

لزوم بازنگري در پديده حراج

يادداشت ماه

هنر نابازار

برداشت معمول از مطالب فقط با ذکر منبع به صورت کامل یعنی با دکر عبارت «ماهنامه تجربه»، تاریخ و شماره مجله آزاد است. بازنشر کلی مطالب مجله به هر نحوی، اعم از چاپی، دیجیتالی یا مجازی ممنوع است.