دوره جدید / شماره ۱۷ / شماره پیاپی ۱۷ / آذر ۱۳۹۱
۱۷

[یک]

وال استريتِ هنر خاورميانه

به مناسبت برپایی دو حراج کریستیز و اپرا در دوبی

 پرويز براتي
{ شناسه مقاله: 2424 }   { موضوع: هنر }   { بازدید: ۱۲۴۰ }

شماره ۱۷، آذر ۱۳۹۱

شب‌هاي امارات تأثيرگذار شده است؟ شواهد و قرائن اين را مي‌گويد. هفت سال است شب‌هاي خيابان شيخ زائد دوبي براي بازار هنر خاورميانه و شمال آفريقا تعيين تکليف مي‌کند؛ مثل تعيين تکليف خيابان وال‌استريت براي اقتصاد دنيا. خيابان شيخ زائد، حکم وال‌استريت هنر خاورميانه را به خود گرفته است. مخالفان مي‌گويند چيز بدي است. موافقان معتقد‌ند پول الزاماً چيز بدي نيست.

مخالفان، سرمايه‌داري را تقبيح مي‌کنند. مي‌گويند هنوز سکه‌اي ضرب نشده که ارزش مبادله با اثر هنري را داشته باشد. موافقان مي‌گويند جرقه رونق اقتصاد هنر در داخل ايران، از همين شب‌هاي عربي زده شد. همان‌طور که در طول زمان، نام وال‌استريت به عنوان مکان افراد صاحب نفوذ اقتصادي در آمريکا شهرت گرفته‌، شيخ زائد هم، به مکان گرد هم آيي آدم‌هاي با نفوذ اقتصاد هنر تبديل شده است. بنابراين جدال موافقان و مخالفان، گويا ره به جايي نمي‌برد. حتي اگر وال استريت هنر خاورميانه تعطيل شود؛ روزي، در گوشه‌اي ديگر از عالم، وال استريت ديگري سر بر مي‌آورد.

پس، اين بحث‌ها براي چه دوباره مطرح شده است؟دليلش نتايج ضعيف سيزدهمين حراج کريستيز در دوبي است که واکنش‌هاي مختلفي را در پي داشته و باعث شده کارشناسان و صاحب‌نظران، دلايل متعددي براي آن بر شمرند. عده‌اي معتقدند سقوط شديد ارزش ريال و اتکاي 70 درصدي حراج‌ها به خريداران ايراني نتايج ضعيف حراج کريستيز را در شب دوم آن (24 اکتبر 2012)رقم زد. مخاطباني که شامگاه 24 اکتبر به برج‌هاي دو قلوي امارات آمده بودند تا شاهد برپايي بخش دوم فروش آثار هنرمندان ايراني، عرب و ترک باشند؛ شاهد يکي از ضعيف‌ترين نتايج اين حراج طي 13 دوره برپايي آن بودند تا جايي که آثار 10 هنرمند ايراني شامل حسين زنده‌رودي، نصرت‌الله مسلميان، مسعود عربشاهي، يعقوب امداديان، محمدعلي ترقي‌جاه، رضا آرامش، رامين حائري‌زاده، رکني حائري‌زاده، مهرداد محبعلي و بيتا وکيلي، فروش نرفت. آثار ديگر هنرمندان ايراني هم به نتايجي نه‌چندان اميدوار‌کننده و نزديک به کف اوليه، فروش رفت.

در اين شب عرب‌ها با فروش 170 هزار دلاري تابلوي لويي کيالي هنرمند سوري، در صدر رتبه‌بندي 10 هنرمند برتر ايستادند. بعد از کيالي، عمر النّجدي هنرمند مطرح مصري به فروش 164 هزار دلاري دست يافت. شب قبل از آن هم محمود سعيد، هنرمند فقيد مصري به فروش 818 هزار دلاري دست يافته بود. اما اين، تمام آنچه در دوبي گذشت، نبود. شب قبل از حراج کريستيز، چند قدم آن‌طرف‌تر از برج‌هاي دو قلو، هتل «ريتز کارلتون» در مجموعه DIFC که محل تجمع گالري‌هاي دوبي است؛ ميزبان اولين حراج خاورميانه اُپرا گالري بود. تفاوت اين حراج با حراج کريستيز- صرف‌نظر از قدمت و سابقه موسسه کريستيز- عدم طبقه‌بندي هنرمندان کشورهاي مختلف بود.

از اين رو در اين حراج هم آثار کلود مونه، آگوست رنوار، پابلو پيکاسو، سالوادور دالي، کيس وان دونگن، فرناندو بوترو، آرمان، آنيش کاپور و ديمين هرست عرضه شد؛ هم آثار سهراب سپهري، صادق تبريزي، پرويز تناولي، کوروش شيشه‌گران، حسين کاظمي، بهجت صدر، محمد احصايي، فرهاد مشيري، سيراک ملکونيان، جعفر روحبخش و ديگران. آثار ايراني اين حراج که بنياد فرانسوي «ميلو» در برگزاري‌اش همکاري داشت، با کارشناسي ويدا زعيم و ليلا وارسته ارائه شده بود، ضمن اينکه ويدا زعيم، گرداندن بخشي از مراسم حراج را در کنار ژيل ديانا، مدير مجموعه اپرا، بر عهده داشت. نتايج ضعيف حراج کريستيز و ورود فرانسوي‌ها به بازار هنر دوبي، بهانه ما شد تا اين دو رويداد را در قالب پرونده‌اي متفاوت، واکاوي کنيم.

تبلیغات

 

 

مرتبط در این شماره

تئاتر امروز ایران

بر این «هالو»‌40 سال عمرگذشته است

جشن نامه

اين زمان‌نوردي را آيا معنا و جادويي است؟

یک دانشکده هنری

براي اهالي فردا

دلسوزِ فرهنگِ اين سرزمين

پژوهشگر ِ سربه پايين

هنرمندي بدونِ ادا و اطوار

تنها چيزي که به دادش رسيد نقاشي بود

جانِ شيفته

در ِباغ سبز

موسيقي ايران

بر شانه غول

از همکاري با همايون راضي‌ام

به اندازه کافی جسارت دارم

رابطه اقبال و ابتذال

خوشبختيم که دو شجريان داريم

آواز ايراني در بستر تغييرات*

حکايت آن دلنشين لالايي

اخلاق‌مدار و حرفه‌اي

خاطره شیرین یک همکاری

نمايش ايراني

خاطره شاد از پایین شهر

آقای تمام عیار

افتاده‌حالي‌اش تمامي ندارد

آينه تمام‌قد گرفتاري‌هاي مردم

طهران شما و تهران ما

هنر امروز

شانلِ شماره پنج

در نکوهش فضاي واسطه‌گري حاکم بر حراج‌ها

خاندان مديچي؛ الگويي براي مجموعه‌داران ما

وضع اعراب و ايراني‌ها بهتر از ترک‌ها بود

تي‌شرت شيخ محمد را ۲۰۰ هزار دلار فروختند

بايد به كار همه هنرمندان بها داد

لزوم بازنگري در پديده حراج

يادداشت ماه

هنر نابازار

برداشت معمول از مطالب فقط با ذکر منبع به صورت کامل یعنی با دکر عبارت «ماهنامه تجربه»، تاریخ و شماره مجله آزاد است. بازنشر کلی مطالب مجله به هر نحوی، اعم از چاپی، دیجیتالی یا مجازی ممنوع است.